NEED studie. Betere herkenning en behandeling van pijn bij mensen met dementie

Inhoud onderzoek

Pijn komt regelmatig voor bij mensen met dementie, maar het is niet altijd gemakkelijk om pijn te herkennen. Naarmate de dementie vordert, kunnen mensen met dementie steeds minder goed vertellen waar zij pijn hebben of hoe erg de pijn is. Zorgverleners observeren pijn daardoor vaker door veranderingen in gedrag, zoals onrust, terugtrekken of ander gedrag dan normaal. Deze veranderingen kunnen echter ook andere oorzaken hebben, waardoor het soms lastig is om vast te stellen of iemand echt pijn heeft.

Ook wanneer duidelijk is dat iemand pijn ervaart, is het niet altijd eenvoudig om de meest passende behandeling te kiezen. Naast medicijnen kunnen verschillende niet-medicamenteuze interventies worden ingezet, zoals afleiding, ontspanning, beweging of het bieden van comfort. Welke interventie het beste past, verschilt per persoon en hangt onder andere samen met de wensen, mogelijkheden en voorkeuren van de bewoner.

Eerder onderzoek laat zien dat zorgverleners het belang van het herkennen van pijn en gedragsveranderingen steeds meer onderkennen. Toch worden gevalideerde observatie-instrumenten nog niet altijd consequent gebruikt en worden naasten nog weinig betrokken bij de beoordeling en behandeling van pijn. Ook niet-medicamenteuze behandelingen worden nog niet altijd toegepast, onder andere door een gebrek aan kennis, tijd en middelen.

Samen werken aan een praktisch hulpmiddel

Binnen de NEED- studie ontwikkelen we daarom een hulpmiddel PAINPATH-D (Pain Assessment and Intervention Navigation PATH in Dementia) dat zorgverleners ondersteunt bij het herkennen en behandelen van pijn bij mensen met dementie. De PAINPATH-D helpt om op een systematische manier na te gaan of er mogelijk sprake is van pijn en ondersteunt vervolgens bij het kiezen van een passende behandeling.

De PAINPATH-D wordt in co-creatie ontwikkeld. We verzamelen kennis en ervaringen van experts op het gebied van pijn en dementie en van professionals uit de verpleeghuiszorg, waaronder verpleegkundigen, verzorgenden, artsen en psychologen. Ook de ervaringen en perspectieven van naasten worden meegenomen. Op deze manier wordt de PAINPATH-D samen met de toekomstige gebruikers ontwikkeld.

Van ontwikkeling naar de praktijk

Na de ontwikkeling wordt de PAINPATH-D in verschillende verpleeghuizen gebruikt. Zorgteams zetten de PAINPATH-D in bij bewoners met dementie bij wie een vermoeden van pijn bestaat. Vervolgens wordt onderzocht hoe bruikbaar en haalbaar de PAINPATH-D is in de dagelijkse zorg en welke verbeteringen eventueel nog nodig zijn.

De PAINPATH-D moet helpen om deze kennis en mogelijkheden beter te vertalen naar de dagelijkse praktijk. Zo willen we zorgverleners ondersteunen bij het tijdig herkennen van pijn en het kiezen van een behandeling die zo goed mogelijk aansluit bij de persoon met dementie.

Naar persoonsgerichte pijnzorg

Met dit onderzoek willen we bijdragen aan een meer systematische, persoonsgerichte en gezamenlijke aanpak van pijn bij mensen met dementie. Daarbij is niet alleen aandacht voor medicamenteuze behandeling, maar ook voor de mogelijkheden van niet-medicamenteuze interventies die aansluiten bij de individuele bewoner.